970 . ماش 1 [ ماش ] به گويش يمن اقطن 2 [ ناميده مىشود ] . ابو حنيفه : « مج » و « مجاج » 3 دانه‌اى شبيه عدس اما گردتر است . برخى از مردم بصره مىگويند كه مج گياه شور 4 شبيه « طحما » ست جز اينكه لطيف‌تر و كوچك‌تر از آن است . « ماش » و « منج » 5 واژه‌هاى عربى نيستند . ( 1 ) . Phaseolus mungo L . يا Ph . max L . ؛ سراپيون ، 366 ؛ ابو منصور ، 517 ؛ ابن سينا ، 437 ؛ عيسى ، 1 138 ؛ II , Low ، 468 . واژه « ماش » را با « مجّا » سريانى يا « ماشه » سانسكريت ارتباط مىدهند . ( 2 ) . الاقطن ، قس . I , Dozy ، 30 . ( 3 ) . المجّ و المجاج ، قس . Lane ، 2689 . ( 4 ) . نسخه‌هاى الف و پ - حمصّة . « نخود » ؛ اما در فرهنگ‌هاى عربى لسان العرب ، II ، 362 ؛ تاج العروس ، II ، 98 ؛ Lane ، 2689 : حمضة . درستى اين نوع خواندن در قياس با طحما تأييد مىشود ؛ نك . شمارهء 663 . ( 5 ) . المنج - معرب « منك » فارسى ، II , Vullers ، 1215 ؛ II , Dozy ، 617 . نسخهء فارسى مىافزايد : « اهل سيستان « ماش » را منك گويند به كسر « ميم » و به لغت هندى منك گويند » ؛ قس . II , Low ، 469 . 971 . مارقشيثا 1 - پيريت ، مركزيت [ مارقشيثا ماده ] معدنى 2 است . بهترين [ نوع ] آن اصفهانى است ، زرگون و سيمگون است . آن را از بدخشان و گرديز 3 نيز مىآورند . ( 1 ) . با اين نام اكثر كانىهاى گوگردى - پيريت‌ها را مشخص مىكنند ؛ الجماهر ، 436 ؛ يادداشت 3 ؛ كريموف ، سر الاسرار ، 159 ، يادداشت 404 . اين نام از « مرقشيشا » فارسى و « مقّشيتا » سريانى و از « مرخشى » اكدى نشئت مىگيرد ؛ كندى ، اقرابادين ، شمارهء 287 ؛ II , Dozy ، 584 . اين عنوان در Picture ، 135 درج شده است . ( 2 ) . يا كانى . ( 3 ) . نسخهء الف : كوديز ، بايد خواند كرديز ، قس . Picture ، 135 ؛ يادداشت 4 . 972 . ماء 1 - آب [ آب ] به رومى اديرون 2 ، به سريانى ميا 3 [ ناميده مىشود ] . [ آب ] شيرين به رومى اينكون 4 و نمك‌دار - الميرون 5 ، به سريانى - مليحا 6 و به فارسى - شور 7 است . ( 1 ) . قس . ابو منصور ، 516 ؛ ابن سينا ، 409 .